Rollen of omkeren?

3 juli 2016

Deze week verscheen ophef over een video uit de VS in de Nederlandse sociale media kanalen. In de video is een jonge herder te zien. Een werkhond bij de douane diensten. Met zijn handler, die net zo nieuw in het vak is, als de hond jong. De video toont de hond die een relatief milde beschermende reactie op zijn etensbak toont. (Naar wat ik kan zien – maar je moet altijd zeer voorzichtig zijn met interpreteren/oordelen op basis van een kort stuk video). De omgeving waarin dit gebeurt, is niet alleen kaal. Hij is ook krap en laat geen ruimte voor stress reacties gebaseerd op vluchten of oversprong). Het resultaat van deze actie van de hond, is een actie van de handler.

De handler, geleid door instructies van een meer ervaren handler, kiest ervoor een zogenaamde alfarol toe te passen. Hij grijpt de hond, werkt hem tegen de grond en probeert hem op zijn rug te rollen. De hond, nog jong en niet in zijn volle kracht, vecht wel terug. Het kost de handler veel moeite de hond daar te krijgen waar hij wil. Na enkele minuten is het team van mening dat zij hun taak hebben volbracht en de hond zijn plek hebben gewezen. Iets dat in hun wereld hoort bij het correct handlen van een hond.

Voor mij is dit hét leerpunt van de video. De handlers doen ‘wat juist is en nodig’. Ze zien niet in wat de gedragsdeskundige die reflecteert op de situatie mooi verwoordt: ‘inmiddels weten we beter en leren we beter’. Dé vraag die in mij opkomt: hoe kunnen we mensen helpen leren en helpen zien? Hoe kunnen we voorkomen dat ze concluderen dat deze hond een ‘valse hond’ is? Dat ze concluderen dat hun methode werkt omdat de hond na de ‘rol’ wegstapt van zijn voerbak? Dat ze missen dat de bijtincidenten die de hond de volgende dag veroorzaakt vanuit zijn kennel, wel eens een direct gevolg kunnen zijn van een hond die geleerd heeft dat mensen niet te vertrouwen zijn, iets om bang van te zijn, iets om je tegen te verdedigen zodra ze in beeld komen?

De handlers hadden de beste intenties. Ze probeerden van de hond een ‘goede hond’ te maken, misschien wel op de enige manier die zij kennen. De hond echter, leefde in een andere wereld. Het dier had niets anders dan zijn overlevingsinstincten om op terug te vallen in een situatie waarin hij een plotselinge, onverwachte en onbegrijpelijke aanval op zijn leven meemaakte. Instincten die hem leerden dat vluchten, deinzen of ongemak signaleren geen enkele waarde hadden; dat de enige effectieve zelfverdedigingsoptie is: aanvallen.

En door deze optie te kiezen, in een situatie zonder keus, wordt de hond de grote verliezer. Maar niet de enige. De handlers verliezen ook. Juist daarom hoop ik zo op wegen naar ‘beter weten en beter leren’. Want wij verliezen net zo goed. Als we geen manieren vinden om elkaar te helpen zien. Te helpen leren. Leren over de wereld waar wij in leven. De wereld waar anderen in leven. Omdat we uiteindelijk allemaal in dezélfde wereld leven.

Dus: vind de weg om de wereld van de ander te begrijpen, vind de ingangen voor verandering. Omdat de keuze simpel is. We kunnen rollend met elkaar door een kennel gaan… of over straat.. omdat we elkaar niet begrijpen. Of we kunnen (het tij) keren, door elkaar te vinden en te beginnen met leren…. Voor onszelf, maar vooral voor de honden. 

https://www.youtube.com/watch?v=KhT_JS9LQic

Terug naar nieuwsoverzicht