Honden welkom! De positieve kanten van hondenbezit voor de samenleving

29 oktober 2012

Waarom hebben mensen eigenlijk honden (om zich heen)? Een hondenliefhebber kan daarvoor legio redenen noemen. Ze waarderen het gezelschap van de hond. Ze helpen bij kleine of grote klussen. Ze zijn graag samen met hen op pad, etc.

Honden in onze volle samenleving

In onze volle samenleving lijkt de hondenbezitter steeds meer in de verdediging te worden gedrukt. Ziet dan alleen de hondenbezitter de voordelen? Of worden de voordelen overschaduwd door situaties die ontstaan wanneer hond en eigenaar geen goede match vormen? Of wanneer een eigenaar onvoldoende zijn verantwoordelijkheid kan of wil nemen?

Waarschijnlijk gaat het meer om het laatste. Hondenbezit heeft namelijk niet alleen voordelen voor de eigenaar, maar ook voor de samenleving. In dit artikel leest u over de positieve kanten van hondenbezit.

Gezond en fit samen met de hond

Er zijn in de loop der jaren een aantal onderzoeken gedaan naar de invloed van honden op de gezondheid van hun eigenaars. Met wat logisch nadenken, kunt je het al gokken: een hond houdt zijn eigenaar gezond. Een gemiddelde hond moet immers al gauw anderhalf tot twee uur bewegen op een dag. Wanneer je als eigenaar samen met je hond op pad gaat, werk je zelf ook aan je conditie. Je blijft beter op gewicht, ontspant tijdens de wandeling en komt aan je dagelijkse portie lichaamsbeweging. De onderzoeken die op dit gebied gedaan zijn, laten ook zien dat honden een positieve invloed hebben op hun omgeving.

Door middel van onderzoek hard bewijs leveren voor een directe relatie tussen hondenbezit en gezondheid blijkt echter lastig. Er zijn immers veel verschillen tussen hondeneigenaren. En wat veroorzaakt nu de betere gezondheid? Was de hondenbezitter misschien sowieso al sportiever en was hij ook zonder hond gezonder? Om hard bewijs te leveren is onderzoek nodig dat over langere tijd doorloopt. Omdat dit onderzoek duur is en weinig mensen commercieel belang hebben bij een dergelijk onderzoek over hondenbezit, is er dus niet veel materiaal beschikbaar. Gelukkig is er in Duitsland wel een dergelijk onderzoek gedaan. In 2004 laten de onderzoekers Bruce Headey en Markus Grabka weten dat hondenbezitters die vijf jaar of langer een hond hebben, minder vaak de huisarts bezoeken.

Blijere mensen en blijere kinderen

Gezondheid is iets dat je niet alleen met en dankzij je lijf ervaart, maar ook tussen je oren. Je kunt dat als ‘welzijn’ beschrijven. En ook dat lijkt door hondenbezit beïnvloed te worden. Zo geeft Karen Allen al in 1997 aan in een onderzoek dat huisdieren helpen tegen eenzaamheid. Eenzaamheid maakt niet allen de kans op hartaanvallen en beroertes groter, het maakt ook ongelukkig. Katten of honden bieden bescherming tegen eenzaamheid. Leeft de hond binnen een gezin waar twee partners zijn, dan stelt Allen zelfs (1998) dat zij intiemere relaties hebben, meer tevreden zijn over de relatie en beter bestand zijn tegen stress.

Kinderen, mits goed begeleid en mits er een goed match is tussen kind en hond, hebben zeker ook baat bij het opgroeien met een hond. Met de goede begeleiding kan de hond ze verzorgende vaardigheden leren en verantwoordelijkheidsgevoel bijbrengen. Peverelli en Ammerlaan vinden in 2002 in hun onderzoek dat 40% van de kinderen hun huisdier opzoekt als ze verdrietig zijn en 30% als ze bang zijn of ruzie hebben met gezinsleden. Een onderzoek van Nagengast et al uit 1996 geeft aan dat kinderen tijdens een onderzoek meer tekenen van ontspanning laten zien wanneer een hond aanwezig is. Honden kunnen kinderen dus zeker veel bieden, al is goede begeleiding een noodzaak.

Gezondheidswinst betekent kostenbesparing

Uiteraard zijn de positieve effecten op gezondheid en welzijn vooral van belang voor de betrokken eigenaars. De samenleving als geheel is er echter ook bij gebaat. In 1998 doet Bruce Heady een poging om te becijferen hoeveel kostenbesparing hondenbezit een samenleving kan opleveren. Hij noemt daarbij de punten van minder huisartsenbezoeken en lager medicijngebruik. Zijn onderzoek doet hij in Australië. Hij durft daar een schatting van een kostenbesparing te maken van 988 miljoen Australische dollars door hondenbezit in 1994-1995!

Zulke gegevens zijn voor ons land helaas niet beschikbaar. Wel zien we dat de zorg over alleen al obesitas (ernstig overgewicht) toeneemt. Dit blijkt bijvoorbeeld uit het RIVM-rapport uit 2005 over kosteneffectiviteit en gezondheidswinst die te behalen zijn door Nederland meer te laten bewegen en zo overgewicht tegen te gaan. Dit rapport is de onderbouwing geweest van het ‘Nationaal Actieplan Sport en Bewegen’ en het project ‘Preventie overgewicht’. Wanneer je overgewicht wilt voorkomen of aanpakken, is juist rustig en regelmatig bewegen, zoals tijdens wandelen, nuttig. Precies wat veel hondeneigenaren dagelijks doen tijdens het uitlaten van de hond.

Nog meer voordelen voor de samenleving

En er zijn nog meer voordelen voor de samenleving. Honden met een baan voeren nog steeds taken uit die op geen andere manier zo goed kunnen worden gedaan. Denk aan douanehonden die drugs of andere verboden waren opsporen. Aan de oude vertrouwde herdershonden, die tegenwoordig ook op vliegvelden worden ingezet om ongelukken met vliegtuigen te voorkomen die veroorzaakt worden doordat vogels in de motoren vliegen. En denk aan de vele assistentiehonden. Blindengeleidehonden, signaalhonden, honden die helpen bij ‘ Algemene Dagelijkse Activiteiten’. Ze bieden niet alleen zelfstandigheid en zelfredzaamheid aan hun eigenaren. Ze besparen de samenleving ook geld, veel geld.

Op kleine schaal, dicht bij huis, mag de omgeving ook blij zijn met de honden(bezitters) in de omgeving. Wie is er immers bij goed én slecht weer, op alledaagse en op minder drukke tijdstippen met zijn hond op pad? De hondeneigenaar. In de gemeente Utrechtse Heuvelrug ontvingen hondenbezitters in de zomer van 2008 dan ook een brief van de politie. Daarin werden zij gevraagd ‘extra oren en ogen’ van de politie te zijn. Het project ‘Waaks’ schakelde de hulp van hondenbezitters in bij de aanpak van criminaliteit. Dergelijke projecten worden vaker opgezet.

Hondenbezit is dus wel degelijk op divers manieren voordelig. Niet alleen voor de hondenbezitter, maar ook voor de samenleving als geheel.

Terug naar nieuwsoverzicht